महिलाको अदृश्य श्रम: अर्थतन्त्रको मौन आधार!
Summary
महिलाले घरायसी काम, स्याहारसुसार र कृषि–सम्बन्धी श्रममार्फत अर्थतन्त्रलाई ठूलो टेवा पुर्याए पनि त्यो योगदान औपचारिक तथ्याङ्कमा अदृश्य रहँदै आएको छ। लेखले यो अदृश्य श्रमलाई मान्यता दिन, श्रमभार घटाउन र राज्य–परिवार–समुदायबीच स्याहारको जिम्मेवारी बाँड्न आवश्यक नीतिगत सुधारको माग गरेको छ।
Key Points
- नेपालका महिलाहरूले घरायसी काम, स्याहारसुसार, कृषि र सामुदायिक श्रममा दिनभरि काम गरेर अर्थतन्त्रको मौन आधार बनेका छन्।
- राष्ट्रिय श्रमशक्ति सर्वेक्षण (२०१७/१८) अनुसार घरायसी हेरचाहका कारण करिब ३९.७ प्रतिशत महिला श्रम बजारमा प्रवेश गर्न नसकेको देखिएको छ।
- लेखले महिलाको अदृश्य श्रमलाई तथ्याङ्क, बजेट र नीतिमा समेट्नुपर्ने र सार्वजनिक डे-केयर, स्याहार केन्द्र तथा समान पारिश्रमिकजस्ता उपाय आवश्यक रहेको बताएको छ।
- महिलाको श्रमभार घटाउन घरायसी जिम्मेवारी परिवार, समुदाय र राज्यबीच न्यायोचित रूपमा बाँडिनुपर्ने निष्कर्ष लेखले निकालेको छ.