जातव्यवस्थाविरुद्ध बुद्ध

Summary

बुद्धले जातव्यवस्थाविरुद्ध विद्रोह गर्दै जन्मैले कोही अछुत नहुने सन्देश दिएका थिए। लेखले वैदिक वर्णव्यवस्था, मनुस्मृति र आधुनिक दलितमाथिका विभेदका उदाहरण जोड्दै बुद्ध शिक्षालाई सामाजिक न्यायसँग जोड्छ।

Key Points
  • ऋग्वेद, मनुस्मृति र वर्णव्यवस्थामार्फत जातप्रथाको ऐतिहासिक विकास र त्यसले समाजमा पारेको प्रभाव वर्णन गरिएको छ।
  • बुद्धले जातिभेद, कर्मकाण्ड र धार्मिक अन्धविश्वासविरुद्ध उभिँदै जन्मैले कोही पनि अछुत नहुने सन्देश दिएको लेखमा भनिएको छ।
  • स्वास्ति र सुनीतजस्ता पात्रसँगको प्रसङ्गबाट बुद्धले शूद्र र अछुत समुदायलाई आफ्नो सङ्घमा समेटेको चर्चा गरिएको छ।
  • लेखले आधुनिक नेपाल र भारतीय समाजमा अझै कायम जातीय विभेद र दलितमाथिको हिंसालाई ऐतिहासिक अन्यायको निरन्तरताका रूपमा प्रस्तुत गरेको छ.
Article image