छठीमाताको स्वरूप
Summary
छठ पर्वमा सूर्यदेवसँगै छठीमाताको आराधना गरिन्छ, तर छठीमाता को हुन् भन्नेबारे पुराण, वेद र लोकपरम्परामा फरक व्याख्या पाइन्छ। चार दिन मनाइने यस पर्वका अनुष्ठान, धार्मिक आधार र मिथिला–मधेशको लोकआस्थाबारे लेखले विस्तृत चर्चा गर्छ।
Key Points
- छठ पर्व मधेश र मिथिलाञ्चलको प्रमुख सांस्कृतिक तथा धार्मिक पर्व हो, जसमा अस्ताउँदो र उदाउँदो सूर्यलाई अर्घ अर्पण गरिन्छ।
- ब्रह्मवैवर्त पुराणमा छठीमातालाई षष्ठी देवी, देवसेना र कार्तिकेयकी पत्नीका रूपमा वर्णन गरिएको छ भने लोकपरम्परामा उनलाई सूर्यदेवकी बहिनी मानिन्छ।
- विष्णुपुराणका आधारमा संज्ञा सूर्यकी पत्नी हुन्, त्यसैले छठीमातालाई सूर्यकी पत्नी भन्न मिल्दैन भन्ने तर्क लेखमा प्रस्तुत गरिएको छ।
- यस वर्षको छठपर्व कात्तिक २७ देखि ३० गतेसम्म मनाइँदै छ, जसमा स्नान, खरना, अस्ताउँदो सूर्यलाई अर्घ र उदाउँदो सूर्यलाई अर्घ दिने चारदिने विधि समावेश छ।
