सीमानाकामा देखिने नेपालको अदृश्य वैदेशिक रोजगारी
Summary
दशैँ–तिहार नजिकिँदै गर्दा भारतबाट फर्किने नेपाली युवाहरूको भीडले भारततर्फको अदृश्य वैदेशिक रोजगारीको वास्तविकता उजागर गरेको छ। खुला सीमा, कम लागत र सरकारी अभिलेखको अभावका कारण भारत जाने नेपाली श्रमिकको सुरक्षा, अधिकार र तथ्याङ्क अझै राज्यको नजरबाट ओझेलमा छ।
Key Points
- दशैँ–तिहार नजिकिँदा भारतबाट घर फर्किने नेपाली युवाहरूको लर्कोले भारततर्फको श्रम आप्रवासनको ठूलो तर कम चर्चित यथार्थ देखाएको छ।
- भारततर्फको वैदेशिक रोजगारी ऐतिहासिक रूपमा गोर्खा भर्तीबाट सुरु भएर अहिले होटल, निर्माण, कृषि, सुरक्षा र घरेलु कामसम्म फैलिएको छ।
- नेपालमा भारत जाने श्रमिकबारे आधिकारिक तथ्याङ्क र नीति कमजोर हुँदा उनीहरू सुरक्षा, क्षतिपूर्ति, बीमा र कानुनी संरक्षणबाट वञ्चित हुने जोखिममा छन्।
- सीमानाकामा स्वैच्छिक दर्ता, दूतावासमार्फत सहायता, र फर्किएका श्रमिकको सीपलाई स्थानीय रोजगारीसँग जोड्ने नीति आवश्यक छ।
