बज्जिका : पुर्खाको विरासत, पुस्ताको पहिचान
Summary
तीन हजार वर्ष पुरानो इतिहास बोकेको बज्जिका भाषा मधेश प्रदेश र बिहारका विभिन्न क्षेत्रमा बोलिने प्रमुख मातृभाषाका रूपमा आफ्नो पहिचान र संरक्षणको यात्रामा छ। यसको इतिहास, साहित्य, लोकपरम्परा र संवैधानिक मान्यताबारे चर्चा गर्दै भाषा बचाउन अध्ययन, शिक्षा र अभिलेखीकरणको आवश्यकता औंल्याइएको छ।
Key Points
- बज्जिका भाषा प्राचीन बज्जि गणराज्यसँग जोडिएको करिब तीन हजार वर्ष पुरानो मातृभाषा हो र नेपालमा छुट्टै भाषाका रूपमा मान्यता पाएको छ।
- राष्ट्रिय जनगणनाअनुसार नेपालमा बज्जिका बोल्नेको सङ्ख्या २०७८ मा ११ लाख ३३ हजार ७६४ पुगेको छ, जुन कुल जनसङ्ख्याको ३.८९ प्रतिशत हो।
- भाषाको संरक्षणका लागि विद्यालय शिक्षा, लोकसाहित्य सङ्कलन, अभिलेखीकरण र नयाँ पुस्तामा मातृभाषाप्रतिको गर्व जगाउनुपर्ने लेखमा जोड दिइएको छ।
- बज्जिका साहित्य, लोकगीत र सांस्कृतिक परम्परामा हलधर दास, मँगनीराम, घाघ लगायतका स्रष्टाको योगदान उल्लेख गरिएको छ।
