हराउँदै मौलिकता : रहेनन् कमेरोले पोतिएका घर
Summary
तिहार र दसैंसँग जोडिएको कमेरोले घर पोत्ने, लिङ्गे पिङ र रोटे पिङ बनाउने परम्परा आधुनिक सामग्री, सहरीकरण र बदलिँदो जीवनशैलीसँगै हराउँदै गएको छ। गाउँघरको सामूहिक श्रम, प्रकृतिसँगको निकटता र मौलिक पहिचान पनि क्रमशः ओझेल पर्दै गएको छ।
Key Points
- तिहार सुरु हुनुअघि घर–घरमा कमेरो, रातो माटो र विभिन्न रंगको माटोले घर लिपपोत गर्ने परम्परा अब हराउँदै गएको छ।
- सिमेन्ट, चुन र बजारिया रंगको प्रयोग बढेपछि पुरानो शैलीका माटोले पोतिएका घर र त्यससँग जोडिएको मौलिकता लोप हुँदै गएको छ।
- दसैं–तिहारमा खेलिने लिङ्गे पिङ र रोटे पिङ पनि बाबियो, बाँस, काठ र सीपको अभाव तथा आधुनिक मनोरञ्जनका कारण लगभग हराउने अवस्थामा पुगेका छन्।
- परम्परागत लिपपोत र पिङ केवल सजावट वा मनोरञ्जन नभई सामूहिक श्रम, सामाजिक एकता र प्रकृतिसँगको सम्बन्धसँग जोडिएको संस्कृति भएको विज्ञहरूले बताएका छन्।