बदलिँदो विश्व व्यवस्था
Summary
विश्व राजनीति बहुध्रुवीय दिशातर्फ अघि बढ्दै गर्दा अमेरिका–चीन प्रतिस्पर्धा, रुसको सामरिक भूमिका, भारतको उदय र मध्यपूर्वको अस्थिरताले अन्तर्राष्ट्रिय व्यवस्थालाई पुनःआकार दिइरहेका छन्। नेपालले आफ्ना राष्ट्रिय हित, आर्थिक आत्मनिर्भरता र कूटनीतिक सन्तुलनलाई आधार बनाएर दुवै छिमेकी र अन्य साझेदारसँग सम्बन्ध व्यवस्थापन गर्नुपर्ने लेखमा जोड दिइएको छ।
Key Points
- अमेरिका–चीन प्रतिस्पर्धा, रुस–युक्रेन युद्ध, भारतको उदय र मध्यपूर्वको अस्थिरताले विश्व व्यवस्थालाई पुनर्संरचना गरिरहेका छन्।
- कृत्रिम बुद्धिमत्ता, अर्धचालक, डिजिटल पूर्वाधार र साइबर सुरक्षाले अब विश्व शक्ति सन्तुलन निर्धारण गर्न थालेका छन्।
- संयुक्त राष्ट्रसंघजस्ता अन्तर्राष्ट्रिय संस्थामा सुधार आवश्यक छ, खासगरी सुरक्षा परिषद् र विकासशील राष्ट्रहरूको प्रतिनिधित्वका विषयमा।
- नेपालले भूगोललाई अवसरमा बदल्दै आर्थिक कूटनीति, प्रविधि, जलविद्युत् र संस्थागत क्षमतामा जोड दिनुपर्ने लेखको निष्कर्ष छ।