किसानको श्रमको मूल्य किन यति सस्तो?
Summary
सरकारी समर्थन मूल्य तोकिए पनि बाँकेका किसानले धान त्यसभन्दा धेरै कम मूल्यमा बेच्न बाध्य भएका छन्, किनकि खाद्य व्यवस्था तथा व्यापार कम्पनीले समयमै खरिद सुरु गरेको छैन। ढिलाइले साना किसानको आम्दानी घटाएको छ, ऋण बढाएको छ र आगामी खेतीमा समेत असर पारिरहेको छ।
Key Points
- सरकारले मोटा धानका लागि प्रतिक्विन्टल ३ हजार ६ सय ६० र मध्यम धानका लागि ३ हजार ८ सय ६० रुपैयाँ समर्थन मूल्य तोके पनि बाँकेका किसानले त्यसभन्दा ८ सय ६० देखि ९ सय ६० रुपैयाँसम्म कममा धान बेचिरहेका छन्।
- खाद्य व्यवस्था तथा व्यापार कम्पनीले समयमै खरिद सुरु नगर्दा किसान सरकारी मूल्यको लाभबाट वञ्चित भएका छन् र व्यापारीलाई सस्तोमा बेच्न बाध्य भएका छन्।
- खरिदमा ढिलाइ हुँदा साना किसानलाई बढी असर परेको छ, किनकि उनीहरूसँग भण्डारण, पुँजी र प्रतीक्षा गर्ने सुविधा हुँदैन।
- लेखले समर्थन मूल्यको प्रभावकारी कार्यान्वयन, समयमै खरिद केन्द्र सञ्चालन र सरकारी निकायलाई जवाफदेही बनाउनुपर्ने माग गरेको छ।