बन्दुक पड्काएर जुवा खोलिन्थ्यो काठमाडौंमा, यस्तो छ तासको हजार वर्ष लामो यात्रा
Summary
काठमाडौंमा दसैं–तिहारको समयमा बन्दुक पड्काएर जुवा खोल्ने पुरानो परम्पराबाट सुरु भएर तासको हजार वर्ष लामो यात्रा, यसको उत्पत्ति, रूपान्तरण र नेपालमा बनेका नियमहरूको इतिहास उजागर गरिएको छ। मल्ल, शाह र राणा कालका कानुन तथा प्रथाले चाडपर्वमा जुवालाई कहिले नियन्त्रण र कहिले छुट दिएको देखाउँछ।
Key Points
- पुरानो काठमाडौंमा दसैं–तिहारका बेला बन्दुक पड्काएर सार्वजनिक जुवा खेल्न अनुमति दिइने चलन थियो।
- तासको इतिहास चीन, इजिप्ट, मुगलकालीन भारतदेखि युरोपसम्म फैलिएको लामो सांस्कृतिक यात्रा हो।
- महेन्द्र मल्लदेखि पृथ्वीनारायण शाह, रणबहादुर शाह र गीर्वाणयुद्धविक्रम शाहका पालामा जुवामाथि विभिन्न किसिमका नियम र छुट लागू भए।
- १८५४ को मुलुकी ऐनले तिहारका पाँच दिन र केही पर्वमा जुवा खेल्न छुट दिए पनि ऋण, नाबालिग र सम्पत्तिको दाउमा कडाइ गरेको थियो।
