मौन हिमालयको क्रन्दन
Summary
हिमालय क्षेत्रमा तीव्र हिमनदी पग्लिने र हिमताल विस्फोटको जोखिमले नेपालका बस्ती, पूर्वाधार र जलविद्युत् आयोजनाहरूलाई गम्भीर खतरा बनाइरहेको छ। लेखले जलवायु क्षतिपूर्ति, प्रत्यक्ष अनुदान र सीमापार सहयोगमार्फत तत्काल संरक्षण र अनुकूलन कदम आवश्यक रहेको जोड दिन्छ।
Key Points
- नेपालका हिमाली नदी र हिमतालहरू जलविद्युत्, पानी आपूर्ति र तल्लो तटीय जनसंख्याका लागि अत्यन्त महत्त्वपूर्ण भए पनि तीव्र तापवृद्धिले गम्भीर जोखिम बढाइरहेको छ।
- लेखका अनुसार ५७२ भन्दा बढी जलविद्युत् आयोजनाहरू हिमाली विपद्को सिधा जोखिममा छन्, र सम्भावित हिमताल विस्फोटले ठूलो आर्थिक तथा भौतिक क्षति पुर्याउन सक्छ।
- पाकिस्तान, साना टापु राष्ट्रहरू र अन्तर्राष्ट्रिय कानुनी नजिरहरूको उदाहरण दिँदै नेपालले क्षतिपूर्तिमूलक जलवायु न्याय र बिनासर्त अनुदान माग गर्नुपर्ने तर्क गरिएको छ।
- इम्जा हिमताल र हरित जलवायु कोषका परियोजनाहरूलाई सफल अनुकूलन नमुनाका रूपमा प्रस्तुत गर्दै सीमापार तथ्यांक आदानप्रदान र क्षेत्रीय सहकार्य सुदृढ गर्न आह्वान गरिएको छ।