तलहटी विवादमा, पृथ्वीनारायणको सफल कूटनीति
Summary
पृथ्वीनारायण शाहले मकवानपुर विजयपछि दक्षिण तराईको ‘तलहटी’ भूभाग अङ्ग्रेजसँग युद्ध नगरी कूटनीतिक रूपमा नेपालको अधीनमा ल्याएको विवरण प्रस्तुत गरिएको छ। दीनानाथ उपाध्यायको मध्यस्थतामा कम्पनी सरकारसँग सहमति जुटेपछि महोत्तरीदेखि पर्सासम्मको भूमि बिनायुद्ध नेपालको नियन्त्रणमा आएको उल्लेख छ।
Key Points
- पृथ्वीनारायण शाहले अङ्ग्रेज सेनासँग प्रत्यक्ष युद्ध टारेर दक्षिण तराईको विवाद वार्ता र सहमतिबाट समाधान गर्न खोजे।
- दीनानाथ उपाध्यायले पुराना कागज र स्रेस्ता देखाएर कम्पनी सरकारका पदाधिकारीसँग कुरा गरी तलहटी भूभाग नेपालको अधीनमा ल्याउन महत्वपूर्ण भूमिका खेले।
- कम्पनी सरकारले वार्षिक हात्ती र निश्चित रकम बुझाउने सर्तमा उक्त भूमिमाथिको दाबी त्यागेको र पृथ्वीनारायण शाहले १५ हजार रुपियाँ बुझाएको लेखिएको छ।
- यो घटनालाई नेपाल एकीकरणको क्रममा प्राप्त महत्वपूर्ण कूटनीतिक सफलताका रूपमा प्रस्तुत गरिएको छ।