कागजी प्रतिबद्धतामै सीमित वैदेशिक लगानी — नेपाली अर्थतन्त्रलाई गति दिन किन बन्दैछ चुनौती ?
Summary
नेपालमा स्वीकृत वैदेशिक प्रत्यक्ष लगानीमध्ये करिब २९.६ प्रतिशत मात्र वास्तविक रूपमा भित्रिएको छ, जबकि आर्थिक वर्ष २०८१/८२ मा प्रतिबद्धताको जम्मा ११ प्रतिशत लगानी मात्र आएको छ। नीतिगत अनिश्चितता, जग्गा प्राप्ति, वातावरणीय स्वीकृति र लाभांश फिर्ता लैजाने प्रक्रियाका जटिलताले लगानीलाई कागजी प्रतिबद्धतामै सीमित बनाइरहेका छन्।
Key Points
- २०५३ सालदेखि २०८१/८२ सम्म स्वीकृत ५ खर्ब ७७ अर्ब रुपैयाँ बराबरको वैदेशिक लगानीमध्ये २९.६ प्रतिशत मात्र नेपाल भित्रिएको छ।
- आर्थिक वर्ष २०८१/८२ मा प्रतिबद्धताको जम्मा ११ प्रतिशत लगानी मात्र आएको छ, र खुद वैदेशिक लगानी अघिल्लो वर्षभन्दा पनि घटेको छ।
- नीतिगत अस्थिरता, जग्गा प्राप्ति, वातावरणीय स्वीकृति, स्थानीय अनुमति र लाभांश फिर्ता प्रक्रियाले लगानी कार्यान्वयनमा अवरोध पुर्याइरहेका छन्।
- ऊर्जा, उत्पादनमूलक र वित्तीय क्षेत्रमा वैदेशिक लगानी केन्द्रित भए पनि ठूला परियोजनाहरू कार्यान्वयनमा ढिलाइ भइरहेको छ।