रेबिज नियन्त्रणमा नेपालले भुटानबाट के सिक्ने ?
Summary
भुटानले कुकुरको टोकाइबाट सर्ने रेबिज उन्मूलन गरी दक्षिणपूर्वी एसियाकै पहिलो देश बनेको छ। नेपालले पनि २०३० सम्म रेबिजबाट हुने मृत्यु शून्यमा झार्ने लक्ष्य राखे पनि ठोस कार्ययोजना, तथ्याङ्क र प्रभावकारी कार्यान्वयनको अभावले चुनौती झेलिरहेको छ।
Key Points
- भुटानले दृढ राजनीतिक प्रतिबद्धता, समुदायको सहभागिता र ‘एक स्वास्थ्य’ अवधारणामार्फत कुकुरबाट सर्ने रेबिज उन्मूलन गरेको छ।
- नेपालले २०३० सम्म रेबिजबाट हुने मानवीय मृत्यु शून्यमा झार्ने लक्ष्य राखे पनि कुकुरको तथ्याङ्क, खोप व्यवस्थापन र समन्वयमा कमजोरी छ।
- सरकारी अस्पतालमा रेबिज खोप र इम्युनोग्लोबुलिनको अभाव, फोहोर व्यवस्थापनको कमजोरी र जनचेतनाको कमीले जोखिम बढाइरहेको छ।
- नेपालले भुटानबाट पाठ सिक्दै कुकुरको दर्ता, माइक्रोचिपिङ, बन्ध्याकरण, खोप र सीमापार समन्वयलाई प्राथमिकता दिनुपर्ने सुझाव दिइएको छ.
