गिद्ध संरक्षणमा नेपालको ऐतिहासिक सफलता

Summary

नेपालमा डाइक्लोफेनेकमाथिको प्रतिबन्ध, सुरक्षित आहार र बासस्थान संरक्षणका कारण लोपोन्मुख गिद्धको सङ्ख्या पुनः बढ्न थालेको छ। अनुसन्धानले डङ्गर गिद्धको सङ्ख्या सन् २०१२–१३ पछि औसत १२.७ प्रतिशतले वार्षिक वृद्धि भइरहेको देखाएको छ।

Key Points
  • दक्षिण एसियामा गिद्धको सङ्ख्या तीव्र रूपमा घट्नुको प्रमुख कारण पशु उपचारमा प्रयोग हुने डाइक्लोफेनेक औषधि भएको र नेपालले सन् २००६ मा त्यसको प्रयोगमा प्रतिबन्ध लगाएको उल्लेख छ।
  • नेपालमा दुर्लभ डङ्गर गिद्धको सङ्ख्या सन् २०१२–२०१३ पछि निरन्तर बढिरहेको वैज्ञानिक अध्ययनले देखाएको छ।
  • स्याटेलाइट ट्याग र गुँड अनुगमनका आधारमा वयस्क गिद्धको वार्षिक बाँच्ने दर करिब ९४.७ प्रतिशत र अल्पवयस्कको ९५.५ प्रतिशत रहेको पाइएको छ।
  • जटायु रेस्टुरेन्ट, सुरक्षित आहार, बासस्थान संरक्षण र समुदायको सहभागिताले गिद्ध संरक्षणमा योगदान दिए पनि राष्ट्रिय स्तरको वृद्धिको मुख्य कारण नेपालमै गिद्धको राम्रो अवस्था भएको निष्कर्ष निकालिएको छ।
Article image