निर्वाचन : क्रान्तिदेखि जेनजीसम्म
Summary
नेपालमा निर्वाचन र लोकतान्त्रिक अभ्यासको इतिहास क्रान्ति, पञ्चायत, जनआन्दोलन, संविधान सभा र गणतान्त्रिक कालसम्मका उतारचढावसँग जोडिँदै आएको छ। २०८२ फागुन २१ गते हुने निर्वाचन नजिकिँदै गर्दा यसले नेपालको संसदीय यात्राको पृष्ठभूमि र राजनीतिक संघर्षलाई फेरि स्मरण गराउँछ।
Key Points
- नेपालको निर्वाचन इतिहास २००४ सालको काठमाडौँ म्युनिसिपालिटी निर्वाचनदेखि २०८२ फागुन २१ गतेको आगामी निर्वाचनसम्मको राजनीतिक यात्रासँग जोडिएको छ।
- २०१५ सालको पहिलो आमनिर्वाचन, २०४८ र २०५६ का बहुदलीय निर्वाचन, तथा २०६४ र २०७० का संविधान सभा निर्वाचनले नेपालको शासन प्रणालीमा ठूला परिवर्तन ल्याए।
- पञ्चायती, बहुदलीय र गणतान्त्रिक चरणमा पटक–पटक सरकार परिवर्तन, द्वन्द्व, आन्दोलन र संविधान निर्माण प्रक्रियाले निर्वाचनलाई निरन्तर जटिल बनायो।
- २०७२ को संविधानपछि पनि राजनीतिक स्थायित्व र कार्यान्वयनका चुनौती कायमै रहे, जसको असर २०७४ को निर्वाचन र पछिल्ला घटनाक्रममा देखियो।
