डढेलो नियन्त्रणमा अग्निरेखा
Summary
नेपालमा वन डढेलो नियन्त्रणका लागि केवल सडक होइन, वैज्ञानिक र प्रकृतिमैत्री अग्निरेखा आवश्यक रहेको सुझाव दिइएको छ। हरित पेटी, पानीका स्रोत, अग्निशमन उपकरण र स्थानीय समुदायको समन्वयसहित एकीकृत प्रणाली अपनाउनुपर्नेमा लेखले जोड दिन्छ।
Key Points
- नेपालका वनमा हरेक वर्ष डढेलो लाग्नुको मुख्य कारण सुक्खा पात, पतिंगर, घाँस र खोटोयुक्त पदार्थजस्ता प्रज्वलनशील इन्धनको उपलब्धता हो।
- हाल प्रयोग भइरहेका धेरै अग्निरेखा वास्तवमा वनपथ वा सडक मात्र भएकाले तिनले डढेलो नियन्त्रणमा अपेक्षित प्रभाव दिन सकेका छैनन्।
- प्रभावकारी अग्निरेखाका लागि डढेलोको ऐतिहासिक तथ्यांक, हावाको दिशा, भूगोल र इन्धनको अवस्थाको विश्लेषण गरेर ५–६ मिटर चौडा संरचना बनाउनुपर्ने सुझाव छ।
- अग्निरेखासँगै हरित पेटी, सुक्खा ढुंगाको पर्खाल, पानीका स्रोत, अग्निशमन उपकरण र प्रशिक्षित जनशक्ति जोडेर एकीकृत नियन्त्रण प्रणाली बनाउनुपर्ने लेखको निष्कर्ष छ।
